— 03 —

NHÌN NHẬN KHOA HỌC VÀ KHÁCH QUAN VỀ TÌNH HÌNH 

PHÁT TRIỂN KINH TẾ HIỆN NAY CỦA TRUNG QUỐC

Về tình hình kinh tế hiện nay của Trung Quốc, nhìn chung dư luận chủ yếu là giữ thái độ lạc quan, song cũng có những ý kiến bi quan. Chúng tôi cho rằng, đánh giá kinh tế cần kiên trì quan điểm toàn diện, vận dụng tốt phép biện chứng. Nhìn tổng thể, kinh tế Trung Quốc hiện có sự phân hóa nhất định, xu thế đang chuyển biến tích cực và có triển vọng.

Nền tảng vững chắc, sức chống chịu gia tăng. Từ đầu năm đến nay, dưới sự chỉ đạo khoa học của Tư tưởng Tập Cận Bình về Chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc thời đại mới, đặc biệt là Tư tưởng Kinh tế Tập Cận Bình, toàn quốc đã đồng lòng vượt khó, nỗ lực phấn đấu. Nhờ đó, kinh tế Trung Quốc vận hành ổn định và tiến triển tích cực, vượt kỳ vọng; phát triển chất lượng cao đạt được kết quả mới; bốn chỉ số kinh tế vĩ mô chính, gồm: tốc độ tăng trưởng kinh tế, việc làm, giá cả và cán cân thanh toán quốc tế đều phát huy tốt. 

Số liệu phản ánh rõ thực trạng kinh tế, tốc độ tăng trưởng GDP nửa đầu năm 2025 của Trung Quốc cao hơn đáng kể so với phần lớn các nền kinh tế khác, Trung Quốc tiếp tục là “mỏ neo ổn định” của tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Việc làm và giá cả nhìn chung ổn định. Đầu năm nay, cư dân mạng Trung – Mỹ từng mở cuộc “đối chiếu chi phí sinh hoạt” trên mạng xã hội, qua đó cho thấy hàng hóa và dịch vụ của Trung Quốc có chất lượng tốt, giá cả hợp lý, phản ánh chân thực mức sống ngày càng được nâng cao của người dân.

Ngoại thương thể hiện sức bật mạnh mẽ, năng lực cạnh tranh xuất khẩu tiếp tục tăng. Trong 8 tháng đầu năm, xuất khẩu tăng 6,9%, trong đó các sản phẩm thuộc lĩnh vực động lực mới như mạch tích hợp, xe năng lượng mới... tăng hơn 20%. Niềm tin xã hội được củng cố, tỷ giá nhân dân tệ cơ bản ổn định, thị trường chứng khoán phát triển vững vàng, ngày càng nhiều dòng vốn quốc tế lạc quan về triển vọng Trung Quốc và “tăng tỷ trọng” tài sản Trung Quốc. Rủi ro trong các lĩnh vực trọng điểm được phòng ngừa và xử lý hiệu quả, giữ vững “ranh giới không xảy ra rủi ro hệ thống”. Kinh tế Trung Quốc là đại dương rộng lớn chứ không phải ao nhỏ, có thể chống chịu được gió to sóng lớn, năng lực ứng phó và chống rủi ro ngày càng mạnh mẽ.

Động lực chuyển dịch ổn định, đổi mới trở thành lực đẩy chính. Tổng Bí thư Tập Cận Bình nhấn mạnh: “Đổi mới là động lực hàng đầu để phát triển, là trụ cột chiến lược để xây dựng hệ thống kinh tế hiện đại.” Những năm gần đây, Trung Quốc đã đẩy nhanh nghiên cứu các công nghệ cốt lõi then chốt, xuất hiện hàng loạt sản phẩm khoa học – công nghệ mang tính biểu tượng, như mô hình ngôn ngữ lớn DeepSeek, robot hình người sản xuất trong nước, sinh học – dược phẩm… Cùng với đó, quá trình chuyển đổi giữa động lực cũ và mới diễn ra nhanh hơn, đổi mới khoa học – công nghệ tiếp thêm sức mạnh cho việc xây dựng hệ thống công nghiệp hiện đại. Công nghệ trí tuệ nhân tạo được ứng dụng ngày càng rộng rãi, cải tạo thông minh và chuyển đổi số trong các ngành truyền thống không ngừng được đẩy sâu. Từ đầu năm đến nay, giá trị gia tăng của ngành chế tạo công nghệ cao tăng nhanh hơn đáng kể so với toàn ngành công nghiệp, tỷ trọng ngành dịch vụ hiện đại tăng ổn định. Quá trình chuyển đổi xanh – ít carbon đạt tiến triển mới, cường độ tiêu hao năng lượng trên mỗi đơn vị GDP tiếp tục giảm, chuyển đổi xanh trở thành trọng tâm trong phát triển kinh tế Trung Quốc.

Rủi ro được hóa giải, dân sinh được bảo đảm. Chúng tôi nhận thức rõ rằng kinh tế hiện nay vẫn đối mặt với nhiều rủi ro và thách thức. Môi trường bên ngoài ngày càng bất định, chủ nghĩa bảo hộ và chủ nghĩa đơn phương gia tăng, việc Mỹ lạm dụng thuế quan đã làm suy yếu động lực tăng trưởng của kinh tế thế giới. Tuần hoàn lớn trong nước còn tồn tại điểm nghẽn, với đặc trưng cung mạnh – cầu yếu, nhu cầu trong nước, đặc biệt là tiêu dùng còn thiếu động lực nội sinh; giá cả duy trì ở mức thấp; một số doanh nghiệp gặp khó khăn, tài chính một số địa phương mất cân đối; thị trường bất động sản ở một số thành phố còn biến động trong quá trình phục hồi. Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc do đồng chí Tập Cận Bình làm hạt nhân luôn kiên trì tư tưởng “lấy nhân dân làm trung tâm”, vừa ổn định đại cục kinh tế vừa nỗ lực hóa giải rủi ro tích tụ, đồng thời bảo đảm vững chắc an sinh dân sinh, giúp người dân hưởng lợi thực chất hơn. Nửa đầu năm, thu nhập khả dụng bình quân đầu người tăng thực tế cao hơn tốc độ tăng trưởng kinh tế, chênh lệch thu nhập giữa thành thị và nông thôn tiếp tục thu hẹp. Mức trợ cấp bình quân cho lương hưu và bảo hiểm y tế tiếp tục được nâng lên, chính sách trợ cấp nuôi con đã được ban hành và thực thi. An ninh lương thực, năng lượng được củng cố, sản lượng vụ hè ổn định và bội thu, nguồn cung điện đáp ứng đủ nhu cầu cao điểm. Trung Quốc cũng ứng phó hiệu quả với thiên tai như bão, lũ lụt, sạt lở…, làm tốt công tác cứu trợ cứu nạn khẩn cấp, đã giảm thiểu tối đa thiệt hại về người.

Có phân hóa, chuyển đổi đang tăng tốc. Quá trình chuyển đổi và nâng cấp công nghiệp không phải là quá trình tiến hành đồng loạt, mà phải có ngành đi trước, ngành theo sau; có khu vực phát triển nhanh, có khu vực phát triển chậm hơn. Do đó, có thể xuất hiện "độ lệch nhiệt" giữa dữ liệu vĩ mô và cảm nhận vi mô. Ví dụ, trong làn sóng cách mạng khoa học – công nghệ mới, những ngành áp dụng tốt công nghệ thông minh, số hóa sẽ đạt hiệu quả và thu nhập cao hơn rõ rệt; ngược lại, các doanh nghiệp và lao động trong ngành truyền thống chuyển đổi chậm sẽ gặp nhiều khó khăn hơn. Theo số liệu, tốc độ tăng lương trong ngành liên quan đến trí tuệ nhân tạo gấp đôi các ngành khác, trong khi lĩnh vực bất động sản giảm tuyển dụng và thu nhập bị thu hẹp. Vì vậy, cần có cái nhìn toàn diện, không thể chỉ vì cảm nhận tiêu cực của một bộ phận chủ thể kinh doanh mà phủ nhận tình hình kinh tế toàn cục, không thể “chỉ thấy cây mà không thấy rừng”. Đồng thời, cần tiếp tục cải cách và có chính sách hỗ trợ để thu hẹp “độ chênh nhiệt”, giúp người dân được hưởng thành quả phát triển một cách công bằng hơn.

Triển vọng được củng cố, tiềm năng tiếp tục được giải phóng. Nhìn về tương lai, Trung Quốc vẫn sở hữu tiềm năng to lớn về khoa học – công nghệ, lực lượng lao động và vốn cho phát triển kinh tế. Tổng số nhân lực nghiên cứu và phát triển (R&D) của Trung Quốc nhiều năm liền đứng đầu thế giới, tỷ lệ chi R&D/GDP vượt mức trung bình của nhiều nước phát triển, nền tảng khoa học – công nghệ dày dặn thu được thành tích lớn sau tích lũy bền chặt. Người dân Trung Quốc cần cù, sáng tạo; doanh nghiệp dám nghĩ dám làm, thích ứng tốt với biến động môi trường. Trung Quốc có hệ thống công nghiệp hoàn chỉnh, năng lực hỗ trợ mạnh, tiềm năng tiêu dùng và đầu tư lớn, cả phía cung và cầu đều đủ sức duy trì chu trình kinh tế nội địa. Khái niệm “Cộng đồng chung vận mệnh nhân loại” được cộng đồng quốc tế đồng thuận rộng rãi, sức ảnh hưởng và dẫn dắt của Trung Quốc trên trường quốc tế nâng cao rõ rệt. Quan trọng hơn cả, Trung Quốc có ưu thế là sự lãnh đạo vững vàng của Đảng và chế độ xã hội chủ nghĩa — có thể tập trung nguồn lực để thực hiện những việc lớn, bảo đảm con thuyền kinh tế Trung Quốc được tiến vững và đi xa.